terug naar homepage
  Redactie          Hosting en Design             betaalbare webwinkel en CMS!              Maak startpagina!
c
 


Terug



 

Bron:

Document:FAQ/VVV: Wat is een mailinglist, rondzendlijst of e-zine?
Aangepast:25 juli 2001
Newsgroups:nl.internet.welkom,nl.media.e-zine
WWW:http://www.xs4all.nl/~rvbelzen/FAQ/mailinglist.html
Auteur:mailinglists@one.xs4all.nl (Ronald van Belzen)
Frequentie:twee-wekelijks
******************* Inhoud ******************* 1. Wat is een mailinglist? 1.1. Wat is een e-zine? 1.2. Wat is een nieuwsbrief? 1.3. Wat is een discussieforum? 2. Hoe meld ik mij aan? 3. Hoe meld ik mij af? 4. Hoe plaats ikzelf berichten? 5. Hoe krijg ik hulp? 6. Lijstcommando's. 7. Waar vind ik een overzicht van mailinglists? 8. Mijn vraag wordt hier niet beantwoord. ******************* 1. Wat is een mailinglist? Een mailinglist - in het Nederlands mailinglijst of rondzendlijst - maakt gebruik van e-mail om berichten te verspreiden over het Internet (of een Intranet). Het woord mailinglist is de aanduiding voor een lijst van e-mailadressen waar e-mail naartoe gestuurd wordt. Een dergelijke lijst van e-mailadres- sen kan iedereen aanleggen met zijn eigen e-mailprogramma. Zo'n lijst staat dan gewoonlijk in het adressenboek van het e-mailprogramma, en stelt de gebruiker in staat een enkel e-mailbericht naar meerdere e-mailadressen tegelijkertijd te versturen. Met een gewoon e-mailprogramma moet de gebruiker zelf handmatig e-mail- adressen toevoegen aan de mailinglist en ook weer met de hand verwijderen. Listserverprogrammatuur automatiseert het toevoegen en weghalen van e-mail- adressen van een mailinglist en gaat daarbij nog een stapje verder. Geheel automatisch kunnen derden zich aanmelden en afmelden bij een mailinglist zonder interventie van een menselijke lijstbeheerder. Bovendien verzorgt de listserver de distributie van berichten aan alle leden van een mailing- list. Met behulp van een listserver is een mailinglist makkelijk in te zetten als een medium die het mogelijk maakt op de hoogte te raken - en blijven - over (de opvattingen over) een bepaald onderwerp. Wanneer men op het Internet spreekt van een mailinglist dan bedoelt men meestal een mailinglist die als een dergelijk medium wordt ingezet. Deze uitleg concentreert zich in ieder geval op deze betekenis van het woord, dus de mailinglist als een medium. Er zijn mailinglists in soorten en maten, maar ruwweg kan men deze onderverdelen in e-zines, nieuwsbrieven en discussiefora. 1.1. Wat is een e-zine? Een e-zine of internetmagazine kenmerkt zich doordat deze periodiek (bijv. wekelijks) wordt verstuurd en dat de inhoud door een redactie tot stand wordt gebracht. Sommige e-zines plaatsen ook bijdragen van lezers en er zijn ook e-zines die uitsluitend door bijdragen van lezers tot stand komen. De meeste e-zines zijn gratis, maar het kan ook zijn dat voor een e-zine betaald moet worden, zoals voor de krant of een tijdschrift. Daarnaast is e-zine een leenwoord voor magazines die niet per e-mail verstuurd worden, maar "on line" op een web-site gelezen dienen te worden (web-zines). 1.2. Wat is een nieuwsbrief? Een nieuwsbrief lijkt veel op een e-zine, maar wordt niet per defini- tie periodiek toegestuurd, en heeft vaak meer het karakter van een mededelingenblad dan van een krant of tijdschrift. De inhoud van een nieuwsbrief wordt ook door een redactie vastgesteld en sommige nieuws- brieven plaatsen ook bijdragen van de lezers. Een nieuwsbrief is normaal gesproken gratis. 1.3. Wat is een discussieforum? Van een heel andere orde zijn de discussiefora (ook wel discussie- lijsten genoemd). Een discussieforum bestaat per definitie bij de gratie van bijdragen van het eigen lezerspubliek. Deze bijdragen moeten naar het distributie-e-mailadres van de rondzendlijst gestuurd worden. De mailserver stuurt deze bericht dan naar alle leden van de rondzendlijst, zodat deze daar op kunnen reageren. Kortom, er kan een discussie plaatsvinden. Wanneer ook niet-leden bijdragen kunnen/mogen plaatsen spreekt men van een 'open' discussieforum. Als uitsluitend leden bijdragen kunnen/ mogen leveren dan is er sprake van een 'besloten' discussieforum. De beslotenheid kan nog een stap verder gaan doordat de eigenaar van de rondzendlijst bepaald wie er lid mag worden van zijn rondzendlijst. En tenslotte zijn er nog de niet-publiekstoegankelijk discussiefora. Berichten van een discussieforum worden niet periodiek verstuurd, maar zodra ze door de rondzendlijst ontvangen zijn en/of gedistribueerd kunnen worden. Daarnaast kent men bij discussiefora het begrip 'moderatie'. Bij een gemodereerd discussieforum beoordeeld een moderator (meestal een persoon) wat wel of niet op de rondzendlijst terecht mag komen, terwijl bij een ongemodereerd discussieforum alles geplaatst wordt. Moderatie heeft meestal tot doel de rondzendlijst te beschermen tegen misbruik. Een ander verschijnsel bij discussiefora is de mogelijkheid de berichten die verspreid worden toch periodiek te ontvangen. Dit heet een mail-digest. Het houdt in dat meerdere e-mails gebundeld in een enkele e-mail periodiek worden toegestuurd. De laatste tijd groeit het aantal discussielijsten die ook on-line via een web-site geraadpleegd kunnen worden. Daarnaast zijn er ook discussielijsten die uitsluitend via een web-site geraadpleegd dienen te worden (webforum). Deze laatste discussielijsten zijn uiteraard geen rondzendlijsten, maar hebben meer overeenkomst met chatten (IRC, ICQ). 2. Hoe meld ik mij aan? Het abonneren of aanmelden wordt in het Internet-jargon ook wel subscriben genoemd. Een echte standaard methode om je aan te melden voor een rondzendlijst bestaat niet, en kan voor iedere rondzendlijst weer anders zijn. Lees daarom altijd de instructies voor het aanmelden bij een rondzendlijst zorgvuldig. De methode die een rondzendlijst voor het aanmelden gebruikt is vaak afhankelijk van de listserver- of mailserversoftware die het aanmelden en afmelden van leden automatisch voor zijn rekening neemt. In sommige gevallen zal de beheerder zelf zorgdragen voor het aanmelden van leden. In bijna alle gevallen wordt voor het aanmelden en afmelden een apart e-mailadres gebruikt dat te herkennen is doordat de naam voor de "@" begint met majordomo, listserv of mailserver, terwijl het adres van de mailinglist zelf meestal een ander adres op hetzelfde domein (= het gedeelte na de @) is. De meest gebruikte methode is het versturen van een e-mail naar een e-mailadres met het woord SUBSCRIBE in de subjectregel of in de eerste regel van het e-mailbericht. Soms moet naast het woord SUBSCRIBE ook de naam van de rondzendlijst vermeld worden. Bij weer een andere methode hoeft men in het geheel niets te vermelden in de subject regel of in het bericht. In alle gevallen dient men natuurlijk wel met het eigen e-mailadres aangemeld worden. Een uitzondering daarop is echter de aanmelding "by proxy", waarbij men het e-mailadres van degene die men wil aanmelden moet vermelden in de subject regel of in het bericht in de zelfde regel als waarin het woord SUBSCRIBE komt te staan. Bij de meeste rondzendlijsten, maar zeker wanneer men zich "by proxy" aanmeldt, zal eerst een e-mailadresbevestiging toegestuurd worden, die men moet beantwoorden voordat men lid gemaakt wordt. Daarna ontvangt men een bevestiging van het aanmelden. Daarin staat meestal ook vermeld hoe men zich kan afmelden. Het is dus raadzaam dat bericht goed te bewaren. Een alternatieve methode is de laatste tijd het on-line aanmelden via een website. Dat is meestal zeer gebruikersvriendelijk en daardoor laagdrempelig voor beginners. De meeste rondzendlijsten bieden dit aan als een alternatief, maar er zijn rondzendlijsten waar men zich uitsluitend kan aanmelden en afmelden via een web-site. In sommige gevallen ontvangt men een e-mailbevestiging van het aan- en afmelden. In een enkel geval moet men het aanmelden bevestigen door een e-mail te beantwoorden. Dit laatste voorkomt misbruik, zoals ook bij de "by proxy" methode, zoals hierboven beschreven. 3. Hoe meld ik mij af? Meestal staat dit in het welkomstbericht beschreven van de rondzend- lijst, maar de meest gebruikte methode is een e-mail versturen naar hetzelfde adres waar men zich aanmeldde met UNSUBSCRIBE in de subject regel of in het bericht zelf (soms in combinatie met de naam van de rondzendlijst en/of je e-mail adres). Over het algemeen ontvangt men daarop automatisch een bevestiging van het afmelden. 4. Hoe plaats ikzelf berichten? Het zelf plaatsen van berichten is over het algemeen alleen mogelijk op een discussielijst (ofwel discussieforum). Een nieuw bericht plaatst men door een e-mail te sturen naar het distributieadres van de rondzendlijst. Let hierbij vooral op het feit dat u uw bericht naar het juiste adres stuurt. Indien u gebruik maakt van e-mail- ontvangstbevestiging, schakel dit dan uit bij uw berichten aan rondzendlijsten. U loopt het risico een ontvangstbevestiging te ontvangen van alle leden van die rondzendlijst. Bij het reageren op berichten stuurt u uw berichten ook naar het distributieadres van de rondzendlijst. Gebruik hierbij bij voorkeur de reply-optie van uw e-mailprogramma, maar controleer de eerste keer of hierdoor het juiste adres wordt gekozen door uw programma. Het is veelal gebruikelijk dat u delen van het bericht waarop u reageert, citeert. Doe dit met mate. Haal nooit het gehele bericht aan waarop u reageert. Uw medegebruikers hebben dit bericht al in hun bezit, en de meeste mensen moeten betalen voor het data-verkeer (en/of de telefoonverbinding). Stuur om deze reden ook geen plaatjes, bestanden, programma's, etc. naar lijsten die daar niet voor bedoeld zijn. Als u iemand een persoonlijk bericht wilt sturen vergewis u er dan van dat u niet het adres van de rondzendlijst per ongeluk hebt ingevuld. Dit soort vergissingen kunnen vervelend zijn voor alle betrokkenen. 5. Hoe krijg ik hulp? De meeste rondzendlijsten hebben een automatische helpservice die informatie retourneert over de commando's die de rondzendlijst herkend met de instructies hoe men deze moet gebruiken. Deze commando's zult u over het algemeen niet nodig hebben om aan de lijst deel te kunnen nemen, maar kunnen nuttig zijn. Om deze hulp te ontvangen dient men een e-mail te sturen naar de listserver of mailserver met het woord HELP in de subject regel of in het bericht zelf. In feite is dit op zichzelf al een commando, zoals SUBSCRIBE en UNSUBSCRIBE ook al commando's waren. Als het help-commando u niet op weg helpt, kunt u natuurlijk altijd de beheerder van de rondzendlijst benaderen. Dit is meestal een ander adres dan het adres van de rondzendlijst zelf. En daarnaast kunt u ook de hulp van uw mede-gebruikers van de rondzendlijst inroepen door uw vraag naar de rondzendlijst zelf te sturen. 6. Lijstcommando's. Niet alle list- en mailservers ondersteunen dezelfde commando's. Het is raadzaam eerst het HELP-commando uit te proberen (zie hier boven), maar onderstaande lijst geeft een indruk van enkele mogelijke commando's die door een list- of mail-server herkend worden. Overigens is het gebruik van commando's niet noodzakelijk om deel te kunnen nemen aan een discussieforum. HELP (Retourneert een lijst van commando's met gebruiksinstructies) INFO (Retourneert een lijst van mailing lists en/of archieven op de betreffende listserver) LISTS (doet hetzelfde als INFO op andere listservers) STATUS (Retourneert uw instellingen bij de listserver) QUERY (doet hetzelfde als STATUS op andere listservers) CONFIRM (doet hetzelfde als STATUS op andere listservers) MEMBERS (Retourneert de ledenlijst van een mailinglist) REVIEW (doet hetzelfde als MEMBERS op Listserv listservers) SUBSCRIBE | UNSUBSCRIBE (Aanmelden en afmelden van een mailing list) SIGNOFF (doet hetzelfde als UNSUBSCRIBE op Listserv listservers) SUSPEND | RESUME (Bevriezen van uw deelname en weer activeren) SET PUBLIC | NOPUBLIC (Uw naam opnemen in de publieke ledenlijst) SET CONCEAL | NOCONCEAL (Uw naam en e-mail adres verbergen in bijdragen aan de mailing list, maar op andere listservers werken deze commando's hetzelfde als PUBLIC|NOPUBLIC) SET MAIL | NOMAIL (De ontvangst van e-mailberichten aan- en uitschakelen) SET DIGEST | NODIGEST (De mail-digest aan- en uitschakelen) SET RECBIN | NORECBIN (De ontvangst van binary attachments in e-mail berichten aan- en uitschakelen) SET PASSWORD="mypassword" (Uw wachtwoord veranderen) SET DETAILS="new details" (De over u te publiceren gegevens aanpassen) SET REC="address@host" (Uw ontvangst e-mailadres aanpassen (ander adres dan waarmee u staat ingeschreven)) 7. Waar vind ik een overzicht van mailinglists? Er zijn twee goede overzichten van Nederlandstalige mailinglists. "Nederlandstalige Rondzendlijsten" is een overzicht dat te vinden is op WWW http://www.xs4all.nl/~rvbelzen/lijsten.html . Wijzigingen in dit overzicht worden om de twee weken gepubliceerd in de nieuwsgroepen nl.announce, soc.culture.netherlands, soc.culture.belgium, ann.magazines en nl.media.e-zine. Op deze site vindt u ook een groot aantal verwijzingen naar anderstalige overzichten van mailinglists. Een uitgebreid overzicht van alleen e-zines en nieuwsbrieven wordt verzorgd door Smallzine op WWW http://www.smallzine.nl/e-zines/ . 8. Mijn vraag wordt hier niet beantwoord. Veel Nederlandstalige informatie is te vinden op WWW onder http://www.xs4all.nl/~rvbelzen/lijsten.html . Informatie over e-zines en nieuwsbrieven is ook terug te vinden op http://www.smallzine.nl/ . Zijn er toch nog onbeantwoorde vragen dat kunt u deze richten aan info@internetvraagbaak.nl . Hier kunt u ook vragen over en aan- vullingen op dit document naar toe sturen. Tekst : 1998-2001

        

©2001-2006 Internetvraagbaak.nl